Πρώτες βοήθειες σε εγκαύματα

Ένα κατοικίδιο κινδυνεύει όσο και ο άνθρωπος σε περίπτωση φωτιάς. Ο κτηνίατρος Κώστας Γαβράς μας δίνει τις βασικές οδηγίες για την περίθαλψη ενός κατοικιδίου που κατάφερε να επιβιώσει από κάποια πυρκαγιά με κάποιο βαθμό και ποσοστό εγκαυμάτων. Συνέχεια

Γενικός κανονισμός προστασίας δεδομένων. Τι πραγματικά σημαίνει για τις μικρές επιχειρήσεις

Στις 25 Μαΐου του 2018 μπήκε πλέον σε κανονική εφαρμογή ο νέος κανονισμός προστασίας των προσωπικών δεδομένων που ισχύει για όλη την Ευρώπη. Ο σύμβουλος επιχειρήσεων Αναστάσιος Κυριβοζόπουλος μας κάνει μια όσο το δυνατόν ρεαλιστική αποτίμηση της νέας πραγματικότητας που διαμορφώνεται με την εφαρμογή του κανονισμού. Συνέχεια

Πρέπει να εμβολιάζονται τα άλογα για τη λύσσα;

Μια πρόσφατη δημοσίευση στο Journal of the American Veterinary Medical Association αναφέρεται στην ανάγκη εμβολιασμών των ιπποειδών για τη λύσσα. Ο κτηνίατρος Αλέξανδρος Μητσόπουλος είναι ο πλέον ειδικός ώστε να μας σχολιάσει το θέμα με τα δεδομένα της ελληνικής πραγματικότητας. Συνέχεια

Γενικές αρχές κτηνιατροδικαστικής

Ο Δημήτρης Δούκας, Δρ. κτηνίατρος, MSc Ιατρικής ΕΚΠΑ, Συμβασιούχος Διδάσκων στο Εργαστήριο Παθολογικής Ανατομικής του τμήματος Κτηνιατρικής στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, μας δίνει τις βασικές πληροφορίες για το γνωστικό αντικείμενο της Κτηνιατροδικαστικής που διδάσκεται πλέον σε όλους τους νέους κτηνιάτρους που βγαίνουν από τις κτηνιατρικές σχολές.

Η Κτηνιατροδικαστική, αν και δεν είναι θεσμοθετημένη και ξεχωριστή ειδικότητα όπως η Ιατροδικαστική στον άνθρωπο, είναι όμως ένα ιδιαίτερο γνωστικό κομμάτι που αποτελεί πλέον ένα αναπόσπαστο μέρος της εκπαίδευσης ενός νέου κτηνιάτρου και παίζει ζωτικό ρόλο στο νομικό πλέγμα που διέπει την προστασία των ζώων. Ένας από τους κύριους ρόλους του κτηνιάτρου σε ρόλο κτηνιατροδικαστή είναι να παρέχει στην Πολιτεία και τα όργανά της (Αστυνομία-δικαστήριο) τις απαραίτητες πληροφορίες που απαιτούνται ώστε να στοιχειοθετηθεί μία κατηγορία ή για να εκδοθεί μία ετυμηγορία στις παρακάτω περιπτώσεις:

α) σε περιπτώσεις καταγγελιών για κακοποίηση ζώου (όχι μόνο ενεργητική, αλλά και παθητική κακοποίηση), όπως ορίζεται από τους νόμους της πολιτείας.

β) σε περίπτωση τραυματισμού ή θανάτου ζώου του οποίου ο ιδιοκτήτης κατηγορεί κάποιο τρίτο πρόσωπο (π.χ. γείτονα, κυνηγό, οδηγό οχήματος κ.ά.) ως υπεύθυνο είτε λόγω δόλου (ενεργητική κακοποίηση)  είτε λόγω αμέλειας, επιδιώκοντας αποζημίωση.

γ) όταν σε απρόσμενο θάνατο νοσηλευόμενου ζώου ο ιδιοκτήτης  κατηγορεί τον θεράποντα κτηνίατρο ως συνυπεύθυνο,

δ) σε θάνατο ζώου που είναι ασφαλισμένο, κάτι που κυρίως συμβαίνει σε άλλες χώρες, αφού στην Ελλάδα μόλις τα τελευταία χρόνια κάποιες ασφαλιστικές εταιρείες δείχνουν  ενδιαφέρον όσον αφορά την ασφάλιση ζώων συντροφιάς.

ε) σε περίπτωση θανάτου, τραυματισμού ή αιχμαλωσίας ζώου που ανήκει σε απειλούμενο ή υπό εξαφάνιση είδος και τελεί υπό την προστασία του κράτους. Οι υποθέσεις μπορεί να αφορούν περιστατικά λαθροθηρίας,  δηλητηριάσεις με τοποθέτηση δολωμάτων, περιπτώσεις τοποθέτησης παγίδων για τη θανάτωση αγρίων σαρκοφάγων που πλήττουν την κτηνοτροφία, λαθρεμπόριο ζωντανών αγρίων ζώων, κλπ.

Αρχικά, τα πρόσωπα που εμπλέκονται συνήθως σε περιστατικά κτηνιατροδικαστικής είναι ο ιδιοκτήτης, τα όργανα επιβολής του νόμου π.χ. αστυνομία, θηροφυλακή κ.τ.λ. ή μέλη φιλοζωικών ομάδων που έρχονται πρώτοι σε επαφή με το ζώο και εμπλέκονται στη μεταφορά του από το χώρο που βρέθηκε στο κτηνιατρείο, οπότε η ευθύνη μεταβιβάζεται στον κτηνίατρο σε ρόλο ιατροδικαστή («κτηνιατροδικαστής»). Απαιτείται η τήρηση πρωτοκόλλου και η συμπλήρωση εντύπου με υπογραφές όλων των συμμετεχόντων στην παραπάνω διαδικασία.

Η νεκροψία

Η κτηνιατροδικαστική νεκροψία έχει ως στόχο την αποκάλυψη της αιτίας, του μηχανισμού και τρόπου του θανάτου. Είναι μια διαδικασία που πρέπει να γίνεται με προσοχή, επιμονή και συστηματικότητα, ακολουθώντας σταθερά τα βήματα μιας συγκεκριμένης  τεχνικής. Πρέπει να αποφεύγονται χειρισμοί ή ενέργειες  που θα επηρεάσουν αρνητικά το αποτέλεσμα της διαδικασίας, οδηγώντας σε εσφαλμένα συμπεράσματα, καθώς και να λαμβάνονται υπόψη οι μεταθανάτιες μεταβολές λόγω της αποσύνθεσης του πτώματος και να διαφοροποιούνται από τις προθανάτιες παθολογοανατομικές αλλοιώσεις.

Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν οργανωμένα νεκροτομεία ζώων συντροφιάς και η νεκροψία γίνεται συνήθως στο ιατρείο μικρών ζώων. Η νεκροψία είναι μια εξέταση που οι κτηνίατροι αποφεύγουν, επειδή:

-δεν το ζητούν οι ιδιοκτήτες ζώων,

-δεν αμείβονται οικονομικά για αυτήν την πράξη,

-είναι μια εργασία επίπονη και με μικρή σχέση κόστους-απόδοσης  και

-επειδή θεωρούν ότι οι γνώσεις τους και η εμπειρία τους στο γνωστικό αυτό πεδίο είναι περιορισμένες.

Όσον αφορά τα παραγωγικά ζώα, την κύρια -αν όχι αποκλειστική- ευθύνη στην Ελλάδα έχει ο οργανισμός ΕΛΓΑ. Η πραγματογνωμοσύνη (όπως την ονομάζει η συγκεριμένη υπηρεσία) διενεργείται από τους κτηνιάτρους του οργανισμού αφορά κυρίως την ένταξη στα αίτια αποζημιώσεων του ΕΛΓΑ πχ. θάνατοι από φυσικά αίτια (ψύξη, θερμοπληξία, εγκαύματα, ηλεκτροπληξία, πνιγμός κ.τ.λ.) και όχι πάντοτε την αιτιολογική διάγνωση του θανάτου.

Η νεκροψία ως κτηνιατροδικαστική εξέταση πρέπει να διενεργείται πάντα με γνώμονα την παραδοχή ότι η υπόθεση θα καταλήξει στο δικαστήριο. Γι’ αυτό πρέπει να εξασφαλίζονται οι εξής προϋποθέσεις:

1) Ο κτηνίατρος που διενεργεί την νεκροψία να έχει την απαραίτητη επιστημονική κατάρτιση και εμπειρία, ώστε να είναι ικανός να υποβάλει στις αρμόδιες αρχές μια επιστημονικά τεκμηριωμένη κτηνιατροδικαστική έκθεση / γνωμάτευση και  μπορεί να καταθέσει ως πραγματογνώμονας στο Δικαστήριο

2) Όλα τα δείγματα από το πτώμα του ζώου τα οποία έχουν συλλεχθεί από τον κτηνίατρο πρέπει να σημαίνονται με κωδικό αριθμό, να αποθηκεύονται σε ασφαλή χώρο και να συνοδεύονται με έντυπο κατά τη μετακίνησή ή αποστολή τους σε διαγνωστικά εργαστήρια για ειδικές εξετάσεις.

3) Πρέπει διασφαλίζεται η ακριβής καταγραφή των ευρημάτων και άλλων στοιχείων  με τρόπο, ώστε οι πληροφορίες αυτές να είναι διαθέσιμες αλλά και προσβάσιμες στο μέλλον, μια και η πλειοψηφία των υποθέσεων κτηνιατροδικαστικής φύσεως εκδικάζεται πολλούς μήνες μετά τη διενέργεια της νεκροψίας και την υποβολή τα κτηνιατροδικαστικής γνωμάτευσης. Η περιγραφή των αλλοιώσεων θα πρέπει να είναι πλήρης και σαφής, γραμμένη με τέτοιο τρόπο ώστε να είναι κατανοητή και από τα εμπλεκόμενα πρόσωπα που δεν γνωρίζουν την εξειδικευμένη κτηνιατρική ορολογία.

Ειδικότερα να καταγράφονται οι συνθήκες που επικρατούσαν στο χώρο ανεύρεσης του ζώου, η φύση του προβλήματος και του λόγου για τον οποίο προσκομίστηκε το ζώο στο κτηνιατρείο, το ιστορικό  και τέλος τα ευρήματα της νεκροψίας. Ιδιαίτερα χρήσιμη είναι η σχεδίαση ενός διαγράμματος του ζώου, με σκοπό την παραστατική καταγραφή της εντόπισης των αλλοιώσεων, π.χ. ενός θανατηφόρου τραύματος. Η κτηνιατροδικαστική έκθεση πρέπει να συνοδεύεται από φωτογραφίες καθώς και να επισυνάπτονται τα γραπτά αποτελέσματα ειδικών εργαστηριακών εξετάσεων, π.χ. ιστοπαθολογικών, τοξικολογικών, μικροβιολογικών κ.λπ. Ειδικά για τις φωτογραφίες, συστήνεται η λήψη ικανοποιητικού αριθμού πριν από την έναρξη και κατά τη διάρκεια της νεκροψίας, ώστε να μην υπάρξει αμφιβολία σχετικά με την ταυτότητα και την αντιπροσωπευτικότητά τους. Κάθε φωτογραφία θα πρέπει να περιέχει και  μία κλίμακα μεγέθους (π.χ. υποδεκάμετρο) και μία ετικέτα με αριθμό ή στοιχεία ταυτότητας του ζώου και ημερομηνία. Με δείκτες ή σύμβολα (πχ. βέλη), θα πρέπει να ορίζεται σαφώς μια περιοχή ιδιαίτερου ενδιαφέροντος (π.χ. τραύμα από σφαίρα).

Η κακοποίηση των ζώων

Μιά ιδιαίτερη υποπερίπτωση που θα μας απασχολήσει και πιό αναλυτικά στο μέλλον με επόμενη, πιό αναλυτικύ αναφορά μας, είναι η κακοποίηση των ζώων και ιδιαίτερα η συσχέτιση της κακοποίησης των ζώων με τη διαπροσωπική και οικογενειακή βία.

Και αυτό γιατί πέρα από την Κτηνιατρική Επιστήμη, το φαινόμενο της κακοποίησης των ζώων έχει σοβαρές αντικοινωνικές προεκτάσεις, αποτελώντας αντικείμενο μελέτης από τις Κοινωνικές Επιστήμες, καθώς και από την Ψυχιατρική. Η συστηματική έρευνα για πράξεις κακοποίησης ζώων σε σχέση με την ψυχοπαθολογία και την αντικοινωνική συμπεριφορά άρχισε να λαμβάνει χώρα από τη δεκαετία του 1980 με συνεχώς αυξανόμενη πρόοδο. Η κακοποίηση των ζώων από παιδιά αποτελεί κύριο διαγνωστικό κριτήριο της  διαταραχή διαγωγής, συνιστώντας σημαντικό ζήτημα για την παιδοψυχιατρική, ενώ συνήθως, εκδηλώνεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διαπροσωπικής/ενδοοικογενειακής βίας. Ειδικά για τους κτηνίατρους η θεώρηση ότι κάθε περιστατικό κακοποίησης ζώου μπορεί να υποκρύπτει μορφές ενδοοικογενειακής-διαπροσωπικής βίας, αναδεικνύει την αυξημένη κοινωνική τους ευθύνη, απαιτώντας τη συμμετοχή τους σε ένα ευρύτερο κοινωνικό δίκτυο συνεργαζόμενων φορέων (ψυχίατροι, κοινωνικοί λειτουργοί, ψυχολόγοι, εκπαιδευτικοί, μέσα ενημέρωσης, αστυνομικές και δικαστικές αρχές) που αποσκοπεί αφενός στην ανάδειξη και μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση του κοινού έναντι της κακοποίησης των ζώων και αφετέρου στην πρόληψη και καταπολέμηση κάθε μορφής βίας στην κοινωνία.

Διασώζοντας αρκούδες στο Βιετνάμ..

Η κτηνίατρος Σύλβια Καλογεροπούλου έχει αποφασίσει να στρέψει τις επαγγελματικές της αναζητήσεις προς την περίθαλψη και την προστασία της άγριας ζωής. Είχαμε παρουσιάσει την προηγούμενη στάση στο παγκόσμιο ταξίδι της όταν προ διετίας βρισκόταν σε κέντρο προστασίας άγριας ζωής στο Μπελίζ της Κεντρικής Αμερικής για εξάμηνη μετεκπαίδευση στο αντικείμενό της. Σήμερα, την βρίσκουμε να εργάζεται στο μακρινό Βιετνάμ σε Καταφύγιο αρκούδας.

Συνέχεια

Περίθαλψη Άγριων Ζώων στην Πάρνηθα

Αρκετή δημοσιότητα απέκτησε τον περασμένο μήνα η υπόθεση με το θηλυκό ελάφι που βρέθηκε στην Πάρνηθα με τραύμα από πυροβόλο όπλο, φέρνοντας και πάλι στην επικαιρότητα το θέμα της προστασίας της άγριας ζωής στη χώρα μας. Miλήσαμε με την Μαρία Γανωτή της ΑΝΙΜΑ και με τον κτηνίατρο Αχιλλέα Ακρίβο που διαχειρίστηκε το συγκεκριμένο περιστατικό: Συνέχεια

Έκθεση πτηνών συντροφιάς ΕΛΚΕ στο Περιστέρι

Με μεγάλη επιτυχία διεξήχθη και φέτος η μεγάλη έκθεση πτηνών συντροφιάς στο Εκθεσιακό Κέντρο Περιστερίου. Ο Νίκος Μπουρλιός, ερασιτέχνης εκτροφέας και μέλος της Ε.Λ.Κ.Ε, μας μιλά για το παρόν και το μέλλον της ορνιθοκουλτούρας στην Ελλάδα. Συνέχεια